Krukken kiezen: elleboogkrukken, okselkrukken of een kniescooter?

Na een val, een operatie aan heup of knie of een verstuikte enkel heeft u ineens krukken nodig. Vaak gaat dat snel en krijgt u weinig uitleg. Toch maakt de juiste kruk, op de juiste hoogte, veel verschil: u loopt stabieler, uw schouders en polsen raken minder overbelast en de kans op een nieuwe val wordt kleiner. In dit artikel leest u welke krukken er zijn, hoe u ze afstelt en waar u op let.

Welke soorten krukken zijn er?

Elleboogkrukken (onderarmkrukken). Dit zijn de krukken die u in Nederland het meest ziet. U steunt op een handvat en de onderarm rust in een manchet. Ze zijn licht, wendbaar en geschikt voor kortere en langere periodes.

Okselkrukken. Deze komen tot onder de oksel en geven meer steun aan de zijkant. Ze worden vooral gebruikt als u een been helemaal niet mag belasten en meer stabiliteit nodig heeft. Let op: u steunt op de handvatten, niet in uw oksels.

Kniescooter. Een alternatief bij een blessure aan voet of enkel. U legt het onderbeen op een kussen en duwt uzelf voort met het gezonde been. Dat spaart uw armen en schouders, maar vraagt wel een vlakke ondergrond.

Welke kruk past bij u?

Voor de meeste mensen zijn elleboogkrukken de beste keuze. Heeft u een zwakke grip, pijnlijke polsen of reuma, kies dan een kruk met een ergonomisch, anatomisch gevormd handvat, dat het gewicht over de hele handpalm verdeelt. Mag u een been helemaal niet belasten en voelt u zich onzeker? Vraag dan uw fysiotherapeut of okselkrukken beter passen. Volg altijd het advies van uw arts of fysiotherapeut over hoeveel u het been mag belasten.

Krukken op de juiste hoogte zetten

Een kruk die te hoog of te laag staat, is de meest gemaakte fout. Zo stelt u elleboogkrukken goed af:

• Trek uw schoenen aan die u normaal draagt.
• Ga rechtop staan met de armen ontspannen langs uw lichaam.
• Het handvat moet ter hoogte van uw polsgewricht zitten.
• Als u het handvat vastpakt, is uw elleboog licht gebogen.
• De manchet zit een paar centimeter onder de elleboog en knelt niet.

Bij okselkrukken zit de bovenkant ongeveer twee à drie vingers onder uw oksel. Het handvat zit, net als bij elleboogkrukken, op polshoogte.

Veilig lopen met krukken

Bij de meest gebruikte looptechniek zet u eerst beide krukken een kleine stap naar voren, daarna het geblesseerde been tussen de krukken, en dan pas het gezonde been. Neem kleine stappen en kijk vooruit, niet naar uw voeten.

Voor de trap is er een handig ezelsbruggetje: “de goede gaat naar de hemel, de slechte naar de hel.” Naar boven zet u eerst het gezonde been op de trede, naar beneden eerst de krukken en het geblesseerde been. Gebruik waar mogelijk de trapleuning en neem beide krukken dan in één hand.

Handige accessoires

Doppen. De rubberen dop onderaan slijt. Een gladde dop glijdt weg op natte tegels. Controleer de doppen regelmatig en vervang ze op tijd.

Krukhouder. Krukken vallen snel om als u ze tegen een tafel zet. Een krukhouder houdt ze bij elkaar of klemt ze aan de rollator.

Handvatkussens. Zachte overtrekken voor handvat of manchet verminderen drukplekken bij langer gebruik.

In de winter verdient gladheid extra aandacht. Loop op natte of bevroren ondergrond extra rustig en blijf bij twijfel binnen.

Lenen of kopen?

Heeft u de krukken maar een paar weken nodig, dan kunt u ze vaak lenen bij een uitleenpunt of thuiszorgwinkel. Gebruikt u ze langer, of wilt u een kruk die beter in de hand ligt dan het standaard uitleenmodel, dan is kopen vaak prettiger. Een eigen paar is ook handig als reservepaar, bijvoorbeeld boven en beneden in huis.

Kort samengevat

Meestal: elleboogkrukken, met een ergonomisch handvat als uw handen gevoelig zijn. Zet het handvat op polshoogte met de elleboog licht gebogen, controleer de doppen en volg het advies van uw fysiotherapeut over belasten.

Veelgestelde vragen

Hoe lang heb ik krukken nodig?
Dat hangt af van uw blessure of operatie. Uw arts of fysiotherapeut vertelt u wanneer u mag afbouwen naar één kruk of een wandelstok.

Welke hand gebruik ik als ik één kruk gebruik?
Meestal houdt u de kruk aan de kant van het gezonde been, zodat kruk en geblesseerd been samen naar voren gaan. Vraag bij twijfel uw fysiotherapeut.

Mag ik een kruk wassen?
Ja, met een vochtige doek en een mild schoonmaakmiddel. Controleer daarna of de verstelknoppen goed vastklikken.

Bekijk ons hele aanbod loophulpmiddelen, zoals de ergonomische elleboogkrukken, de opvouwbare elleboogkrukken, de okselkrukken, onderarmkrukken, de antislip krukdoppen en de krukhouder voor de rollator. Lees ook de koopgids voor wandelstokken, rollator of looprek, onze tips tegen gladheid in de winter en hulpmiddelen via de Wmo, lenen of zelf kopen.